Landelijke cijfers van het CBS laten zien dat ondernemers steeds minder investeren in verduurzaming. Financiële druk en netcongestie zijn belangrijke beperkingen. Lokale samenwerkingen zoals ‘Toekomstbestendige Bedrijventerreinen’ programma’s zijn hierdoor hard nodig!
Voor het tweede jaar op rij neemt het aantal bedrijven in Nederland dat investeert in verduurzaming af. Dat blijkt uit de nieuwste enquête van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) onder bedrijven met vijf of meer werkzame personen in de industrie, auto- en detailhandel en de dienstverlening. Waar in 2024 nog 68 procent van de ondernemers investeerde in een klimaatneutrale bedrijfsvoering, is dat percentage in 2026 gedaald naar ruim 61 procent. Vooral het mkb laat investeringen vaker achterwege; grootbedrijven blijven relatief het vaakst investeren.
Financiële druk, maar ook het net speelt op
Financiële beperkingen zijn volgens ondernemers nog steeds de belangrijkste reden waarom ze niet of minder investeren in verduurzaming, gevolgd door onzekerheid over economie en beleid. Opvallend is dat beperkingen in het energienetwerk in 2026 vaker worden genoemd dan een jaar eerder — in vrijwel alle sectoren. Vooral in de detailhandel, de verhuur en handel in onroerend goed, en vervoer en opslag ervaren ondernemers netcongestie als een belangrijke belemmering.
Wat dit betekent voor bedrijventerreinen
Deze ontwikkeling onderstreept waarom de programma’s Toekomstbestendige Bedrijventerreinen (TBBT), onderdeel van diverse Regio Deals, zo relevant zijn. In deze programma’s werken gemeenten, ondernemers, kennisinstellingen en netbeheerders in verschillende regio’s samen aan het voorbereiden van bedrijventerreinen voor de energievraagstukken van nu én de toekomst. Denk aan het gezamenlijk opzetten van energiehubs, het delen van netaansluitingen via cable pooling, en het combineren van opslag, opwek en flexibel energiegebruik tussen bedrijven onderling.
Waar individuele ondernemers vaak vastlopen op financiële drempels of een vol stroomnet, biedt een gezamenlijke, gebiedsgerichte aanpak nieuwe mogelijkheden. Door samen te werken op bedrijventerreinniveau kunnen bedrijven sneller en efficiënter verduurzamen, ook wanneer individuele investeringen lastiger te verantwoorden zijn.
Regionale initiatieven in de praktijk
In meerdere regio’s lopen inmiddels concrete projecten binnen TBBT-programma’s, gericht op het toekomstbestendig maken van bedrijventerreinen. Bijvoorbeeld de ontwikkeling van het waterstof netwerk in Vriezenveen, de energiedeling op Bedrijvenpark A1 in Deventer via een GTO, het vergroenen van bedrijventerein Steenwijkerland en het project in Nieuwe Haven Arnhem waar het bedrijventerrein wordt verduurzaamd op gebied van emissie, energieverbruik en groenvoorziening.
Deze initiatieven laten zien hoe samenwerking tussen overheid, ondernemers, kennisinstellingen en netbeheerders kan bijdragen aan oplossingen voor netcongestie en verduurzaming — juist op het moment dat landelijke cijfers laten zien dat dit steeds harder nodig is.
Wil je meer weten over de TBBT programma’s? Lees meer op de pagina ‘Over TBBT’ of bezoek de websites van TBBT Stedendriehoek, TBBT regio Zwolle, TBBT Arnhem-Nijmegen of TBBT Twente.
